ข้ามไปที่เนื้อหาหลัก

พระพุทธเจ้าทรงสอนอะไร: ตอนที่ ๓ กาลามสูตร



กาลามสูตร


   สมัยหนึ่่ง พระพุทธเจ้าเสด็จไปเยือนนิคมแห่งหนึ่่ง เรียกช่ื่อว่า เกสปุตตะ ในแคว้นโกศลชาวนิคมนี้รู้จักกันโดยชื่อสามัญว่า กาลามะ เมื่อพวกกาลามะเหล่านั้นได้สดับว่า พระพุทธเจ้าประทับอยู่ในนิคมของตนชาวกาลามะทั้งหลายจึงได้มาเฝ้าพระองค์แล้วกราบทูลพระองค์ว่า :-
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีสมณะและพราหมณ์บางพวกที่มาเยี่ยมเยือนเกสปุตตะนิคม สมณพราหมณ์เหล่านั้นอธิบายและยกย่องคำสอนของตนเองฝ่ายเดียวเท่านั้น และดูถูก ประณามเหยียดหยามหลักธรรมของสมณพราหมณ์เหล่าอื่น ต่อมาก็มีสมณพราหมณ์เหล่าอื่นมาอีก สมณพราหมณ์เหล่านั้นก็เช่นเดียวกันเมื่อถึงทีของตนบ้างก็อธิบายและเชิดชูแต่คำสอนของตนฝ่ายเดียวและดูถูกประณามเหยียดหยามคำสอนของสมณพราหมณ์เหล่าอื่นข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ สำหรับพวกข้าพระองค์นั้น พวกข้าพระองค์มีความสงสัยและคลางแคลงใจอยู่เสมอในข้อที่ว่า “ในบรรดาสมณพราหมณ์ผู้น่าเคารพเหล่านี้ ใครกันหนอกล่าวคำสัตย์จริง และพวกไหนกล่าวคำเท็จ”ลำดับนั้น พระพุทธองค์ได้ทรงประทานคำแนะนำอันเป็นคำแนะนำที่ยอดเยี่ยมในประวัติศาสตร์ศาสนาทั้งหลาย แก่กาลามะชนเหล่านั้นว่า “ถูกแล้วกาลามะทั้งหลาย เป็นการสมควรที่เธอทั้งหลายมีความสงสัย มีความคลางแคลงใจ เพราะว่าเป็นเรื่องที่ควรแก่ความสงสัยดูกรชาวกาลามะที่นี้ พวกท่านจงพิจารณาอย่างนี้ว่า : พวกเธอ

       ๑.Do not be led by reports.
       - จงอย่าเชื่อโดยการบอกเล่า
     ๒.Do not be led by tradition
     - จงอย่าเชื่อโดยการนำสืบๆ กันมา
     ๓. Do not be led hearsay.
     - จงอย่าเชื่อโดยการเล่าลือ
     ๔. Do not be led by authority of Religious texts.
     - จงอย่าเชื่อโดยการอ้างคัมภีร์ (ตำรา)
    ๕. Nor by mere logic.
    - จงอย่าเชื่อโดยตรรก
    ๖. Or inference.
    - จงอย่าเชื่อโดยอนุมานตามนัยะ
    ๗. Nor by considering appearances.
    - จงอย่าเชื่อโดยเพียงเห็นกิริยาอาการภายนอก
    ๘. Nor by the delight in speculative opinions.
    - จงอย่าเชื่อโดยความชอบใจในความคิดเห็นของตน
    ๙ . Nor by seeming possibilities.
    - จงอย่าเชื่อโดยเห็นว่าความน่าจะเป็นไปได้
    ๑๐.Nor by the idea : This is our teacher.
     - จงอย่าเชื่อโดยคิดว่านี้เป็นครู อาจารย์ของเรา
 ดูกรกาลามะชนทั้งหลาย แต่เมื่อใดท่านทั้งหลายรู้ประจักษ์ด้วยตนเองว่าธรรมทั้งหลายเหล่าใดเหล่าหนึ่งเป็นอกุศล ผิดพลาด ชั่วร้าย เมื่อนั้นจงละทิ้งธรรมเหล่านั้นเสีย และเมื่อใดท่านทั้งหลายรู้ประจักษ์ด้วยตนเองว่า ธรรมทั้งหลายเหล่าใดเหล่าหนึ่งเป็นกุศล ดีงาม เมื่อนั้นจงยอมรับเอาและปฏิบัติตามธรรมเหล่านั้นเถิดพระพุทธเจ้ายังตรัสยิ่งไปกว่านั้นอีก คือพระองค์ตรัสบอกแก่ภิกษุทั้งหลายว่า “สาวกควรพิจารณาตรวจสอบแม้แต่องค์พระตถาคตเอง เพื่อว่าสาวกจะได้มีความมั่นใจโดยสมบูรณ์ในคุณค่าที่แท้จริง ของศาสดาที่ตนประพฤติปฏิบัติตาม”

        ๑ ม.มู. ๑๒/๕๓๕-๙/๕๗๖–๕๘๐.
        ๒ องฺ. ติก. ๒๐/๕๐๕/๒๔๑.                                                                                                                      

ความคิดเห็น

โพสต์ยอดนิยมจากบล็อกนี้

เรื่องรามเกียรติ์ ตอนหนุมานขยี้กล่องดวงใจทศกัณฐ์

     เรื่องรามเกียรติ์ ตอนหนุมานขยี้กล่องดวงใจทศกัณฐ์   ทศกัณฐ์มีน้องสาวคนสุดท้องชื่อ สำมนักขา กำลังเป็นหม้าย อยู่มาวันหนึ่ง แม่หม้ายสำมนักขาออกเทียวป่ามาเจอนางสีดา สาวงามอยู่กลางป่า เมื่อกลับไปเมืองลงกาก็นำเรื่องนางสีดาเล่าให้พี่ชายทศกัณฐ์ฟัง ทศกัณฐ์เป็นยักษ์ที่มีฤทธิเดชมาก มียี่สิบมือ สิบหัว นิสัยเจ้าชู้และโหดร้ายมาก เมื่อได้ฟังเรื่องนางสีดาจากน้องสาวก็ตาลุกวาวอยากได้นางสีดามาเชยชม ได้วางแผนลักพาตัวนางสีดาไปอยู่เมืองลงกา จึงเกิดสงครามแย้งชิงนางสีดาระหว่างฝ่ายพระรามซึ่งเป็นฝ่ายธรรมมะ กับฝ่ายยักษ์ทศกัณฐ์ซึ่งเป็นฝ่ายอธรรม ผลัดกันรับผลัดกันลุกหลายยกหลายตอน จนมีเรื่องร้องเรียนและฟ้องร้องไปยังท้าวมาลีวราช ให้ช่วยตัดสินความขัดแย้งระหว่างฝ่ายพระรามกับฝ่ายทศกัณฐ์ ฝ่ายทศกัณฐ์มั่นใจว่าท้าวมาลีวราชคงเข้าข้างตนเพราะตามศักดิ์ท้าวมาลีวราชเป็นปู่ของทศกัณฐ์ ตนสามารถติดสินบนท้าวมาลีวราชได้ และทศกัณฐ์พยายามใส่ความเท็จต่างๆกับพระราม เมื่อท้าวมาลีวราชมาสอบสวนทวนความ ทั้งฝ่ายพระราม ทั้งฝ่ายทศกัณฐ์ และนางสีดาแล้ว ก็เห็นชัดๆว่าฝ่ายทศกัณฐ์เป็นฝ่ายผิด จึงตัดสินให้ฝ่ายทศกัณฐ์คืนนางสีดาให้...

พุทธคือวิถีแห่งปัญญา (ตอนที่ ๒)

พุทธคือวิถีแห่งปัญญา (ตอนที่ ๒)   ถ้าหากจะต้องจัดลำดับใหม่ให้เห็นภาพได้ชัดขึ้น มรรคที่มีองค์ประกอบ ๘ ประการดังกล่าวก็คือ สิกขา ๓ หรือไตรสิกขาที่เรียกว่า อธิศีลสิกขา อธิจิตตสิกขา และอธิปัญาสิกขา สิกขา   ตามความหมายของพุทธนั้น คือ กระบวนการรับรู้หรือเรียนรู้ที่ผ่านการปฏิบัติและได้ประจักษ์แจ้งจริง ส่วน อธิ นั้นหมายถึง ใหญ่ หรือสำคัญ ดังนั้น อธิและสิกขาก็คือการเรียนรู้ยิ่งขึ้นไปของศีล จิตต (สมาธิ) และปัญญา อันเป็นลักษณะพลวัตของไตรสิกขาดังกล่าว หรือกล่าวโดยย่อก็คือ ศีล สมาธิ ปัญญา คือ องค์ประกอบสำคัญที่จำเป็นจะต้องมีการพัฒนายิ่งขึ้นไปอย่างต่อเนื่องเพื่อการบรรลุนิพพานนั่นเอง จึงจำแนกได้ดังนี้      ดังนั้นเครื่องมือที่สำคัญที่สุดที่จะยกระดับจิตของมนุษย์ก็คือปัญญาซึ่งเป็นจุดเน้นที่สำคัญที่สุดของพุทธธรรมและเนื่องจากปัญญามีความสำคัญที่สุดกระบวนการสร้างปัญญาจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งจุดนี้เป็นจุดที่ขาดหายไปจากการวิเคราะห์เศรษฐศาสตร์มนุษยนิยม        เพื่อการเข้าใจที่ชัดเจนของกระบวนการยกระดับหรือสร้างเสริมทาง...

ปญญาประดิษฐ์ช่วยเสริมศักยภาพการศึกษาด้านอุดมการณ์และการเมืองในทุกด้าน:าวิทยาลัยในเซี่ยงไฮ้สร้างกระบวนทัศน์ใหม่ในการบูรณาการทฤษฎีและการปฏิบัติในด้านการศึกษา

  ปญญาประดิษฐ์ช่วยเสริมศักยภาพการศึกษาด้านอุดมการณ์และการเมืองในทุกด้าน : าวิทยาลัยในเซี่ยงไฮ้สร้างกระบวนทัศน์ใหม่ในการบูรณาการทฤษฎีและการปฏิบัติในด้านการศึกษา 2026-03-20 18:18     เมื่อก้าวเข้าไปในห้องควบคุมอัจฉริยะของมหาวิทยาลัยถงจี้ คุณจะพบกับหน้าจอขนาดใหญ่ที่แสดงให้เห็น 10 ด้านหลักอย่างชัดเจน รวมถึงการศึกษาและการสอน การเติบโตของนักศึกษา และการพัฒนาอาจารย์ ซึ่งแสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่ามหาวิทยาลัยได้นำภารกิจพื้นฐานในการปลูกฝังคุณธรรมและความสามารถมาปฏิบัติและจัดการอย่างไร มหาวิทยาลัยในเซี่ยงไฮ้ไม่เพียงแต่สร้างพื้นที่ใหม่สำหรับการศึกษาโดยใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) เท่านั้น แต่ยังดำเนินงานภายใต้แนวคิด " การศึกษาเชิงอุดมการณ์และการเมืองแบบองค์รวม " โดยทลายกำแพงของมหาวิทยาลัย เชื่อมโยงห้องเรียนกับสังคม และขยายการศึกษาเชิงอุดมการณ์และการเมืองไปยังภาคสนาม โรงงาน และชุมชน เพื่อสร้างรูปแบบการศึกษาใหม่ที่เน้น " การบูรณาการและความเป็นหนึ่งเดียวของความรู้และการปฏิบัติอย่างรอบด้าน " ปัญญาประดิษฐ์เปิดพื้นที่ใหม่สำหรับการให้ความรู้เรื่องอุดมการณ์และการเมือง งานด้านอุดมการณ์และการเมือ...